Xem chi tiết bài viết - Xã Vĩnh Thủy

Chiến tranh lùi xa, đất nước bước vào công cuộc hàn gắn vết thương và xây dựng cuộc sống mới. Với Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Trương Thị Khuê, rời trận địa không có nghĩa là kết thúc hành trình cống hiến. Nếu trong chiến tranh, trách nhiệm của người dân quân là cầm súng bảo vệ quê hương thì trong hòa bình, bà xác định nhiệm vụ của người cán bộ là chăm lo đời sống Nhân dân, góp phần xây dựng đất nước ngày càng phát triển. Nhớ lời Bác Hồ căn dặn, bà tiếp tục học văn hóa, lý luận chính trị, quản lý kinh tế và nghiên cứu, học tập tại Viện Hàn lâm Khoa học Liên Xô. Việc học đối với bà không chỉ để bổ sung kiến thức mà còn là cách chuẩn bị hành trang, đáp ứng yêu cầu của những nhiệm vụ mới.

Anh hùng LLVT nhân dân Trương Thị Khuê (áo dài) kể về những lần được gặp Bác với thế hệ trẻ. (Ảnh báo Quân đội nhân dân)

Từ người nữ dân quân đến người cán bộ phụ nữ

Năm 1972, bà Trương Thị Khuê đảm nhiệm cương vị Phó ban Tổ chức Khu ủy Vĩnh Linh, sau đó là Trưởng ban Tổ chức Huyện ủy Bến Hải. Bà từng giữ cương vị Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh Bình Trị Thiên, Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh Quảng Trị; nguyên Phó Bí thư Đảng đoàn, Phó Chủ tịch Thường trực Trung ương Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam và đại biểu Quốc hội khóa VIII, khóa IX.

Từ một nữ dân quân nơi tuyến lửa Vĩnh Linh, bà từng bước trưởng thành qua nhiều vị trí công tác. Dù ở cương vị nào, bà vẫn giữ tác phong của người cán bộ đi lên từ cơ sở: gần gũi, thẳng thắn, sâu sát thực tiễn và luôn đặt quyền lợi của Nhân dân lên trước.

Trong hơn 30 năm làm công tác phụ nữ, điều bà quan tâm không phải là những con số thành tích đơn thuần mà là đời sống thực tế của phụ nữ, trẻ em và những gia đình còn gặp nhiều khó khăn.

Bà thường về tận các thôn, bản, trực tiếp đến nhà hội viên để tìm hiểu cuộc sống, việc làm và những mô hình phát triển kinh tế. Những chuyến đi giúp bà nhìn thấy rõ hơn các rào cản mà phụ nữ nghèo đang phải đối mặt, từ thiếu vốn, thiếu kiến thức sản xuất đến hạn chế trong việc tiếp cận các dịch vụ xã hội.

Một trong những dấu ấn nổi bật trong quá trình công tác của bà là những chuyến đi đến 17 tỉnh, thành phố còn nhiều khó khăn để triển khai Dự án Tín dụng Việt – Bỉ về nâng cao năng lực quản lý các chương trình tín dụng, tiết kiệm dành cho phụ nữ nghèo trong giai đoạn 1996–2005.

Thông qua các chương trình hỗ trợ vốn, kiến thức và kỹ năng tổ chức sản xuất, nhiều phụ nữ có thêm cơ hội phát triển kinh tế, cải thiện cuộc sống và khẳng định vai trò trong gia đình, cộng đồng. Với bà, giúp phụ nữ vươn lên không chỉ là hỗ trợ vật chất mà còn phải giúp họ có kiến thức, niềm tin và khả năng tự quyết định tương lai của mình.

Những người từng làm việc cùng bà nhớ về một nữ cán bộ nghiêm túc, quyết đoán trong công việc nhưng chân thành, gần gũi trong cuộc sống. Bà luôn lắng nghe ý kiến từ cơ sở trước khi đưa ra quyết định và không bao giờ tạo khoảng cách với cán bộ, hội viên.

Có lẽ, chính những năm tháng sống giữa bom đạn, tận mắt chứng kiến sự hy sinh của đồng đội và những đau thương mà chiến tranh để lại đã giúp bà thấu hiểu sâu sắc giá trị của hòa bình, của con người và sự sẻ chia.

Trọn nghĩa với quê hương

Dù công tác ở nhiều nơi và đảm nhiệm những trọng trách khác nhau, Vĩnh Thủy vẫn luôn là quê hương mà bà Trương Thị Khuê hướng về.

Mỗi lần trở lại quê nhà, bà dành thời gian thăm hỏi đồng đội cũ, dâng hương tưởng niệm các anh hùng liệt sĩ và gặp gỡ bà con. Bà vui trước sự đổi thay của vùng đất từng chịu nhiều đau thương bởi chiến tranh.

Những con đường đất, những giao thông hào năm xưa từng in dấu chân người đi sơ tán nay đã được thay bằng các tuyến đường rộng rãi, kết nối những khu dân cư. Trên những cánh đồng từng bị bom đạn cày xới, màu xanh của lúa và cây trồng lại trải dài qua từng mùa vụ.

Những ngôi trường hôm nay vang lên tiếng đọc bài, tiếng cười của học sinh thay cho tiếng còi báo động và tiếng bom rơi năm nào. Nếu trong chiến tranh, nhiều thế hệ học sinh Vĩnh Thủy phải học dưới hầm thì hôm nay, các em được học tập trong những phòng học kiên cố, được tiếp cận tri thức và nuôi dưỡng ước mơ cho tương lai.

Sự đổi thay ấy là thành quả của hòa bình và cũng là phần thưởng ý nghĩa nhất dành cho những người đã chiến đấu, hy sinh để bảo vệ quê hương.

Ngọn lửa được trao lại

Những năm cuối đời, dù sức khỏe giảm sút, bà Trương Thị Khuê vẫn dành thời gian gặp gỡ cán bộ, đoàn viên, thanh niên và học sinh khi có dịp.

Bà kể cho thế hệ trẻ nghe về những năm tháng chiến đấu trên vùng đất lửa, về những người đồng đội đã hy sinh và những lần được gặp Bác Hồ. Điều bà muốn nhắn gửi không phải là chiến công của riêng mình mà là bài học về lòng yêu nước, tinh thần đoàn kết, ý chí vượt khó và trách nhiệm đối với quê hương, đất nước.

Trong căn nhà tại Hà Nội, bức ảnh Bác Hồ tặng hoa phong lan cho ba nữ dân quân vẫn được bà gìn giữ, treo ở vị trí trang trọng. Đối với bà, bức ảnh không phải để nhắc về vinh quang cá nhân mà là lời nhắc nhở phải sống xứng đáng với niềm tin của Bác, của đồng đội và Nhân dân.

Suốt cuộc đời, bà luôn khiêm nhường khi nói về những thành tích của mình. Phía sau những danh hiệu, huân chương là một con người giản dị, đã đi qua chiến tranh nhưng không sống bằng hào quang của quá khứ; luôn tiếp tục học tập, làm việc và cống hiến cho đến những năm tháng cuối đời.

Với những đóng góp đặc biệt, bà được Đảng, Nhà nước trao tặng nhiều phần thưởng cao quý như Huân chương Chiến công hạng Nhất, Huân chương Độc lập hạng Ba, Huân chương Kháng chiến chống Mỹ cứu nước hạng Nhất cùng nhiều danh hiệu, phần thưởng khác.

Đúng 14 giờ 52 phút ngày 5/11/2025, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Trương Thị Khuê từ trần tại Bệnh viện Hữu nghị, Hà Nội, hưởng thọ 82 tuổi. Sự ra đi của bà để lại niềm tiếc thương sâu sắc đối với gia đình, đồng đội, cán bộ, hội viên phụ nữ và Nhân dân.

Một cuộc đời đã khép lại, nhưng những giá trị mà bà để lại vẫn tiếp tục hiện diện trong ký ức của quê hương.

Còn mãi với quê hương Vĩnh Thủy

Tháng Bảy năm nay, hướng tới kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh – Liệt sĩ, câu chuyện về Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Trương Thị Khuê càng trở nên ý nghĩa.

Cuộc đời bà là hình ảnh tiêu biểu của một thế hệ người Việt Nam đã lớn lên trong gian khó, trưởng thành giữa chiến tranh, tiếp tục học tập trong hòa bình và dành trọn cuộc đời phụng sự Tổ quốc, phục vụ Nhân dân.

Bà không chỉ là người nữ dân quân quả cảm trên trận địa pháo 12,7 mm mà còn là người cán bộ tận tụy, luôn đau đáu trước cuộc sống của phụ nữ nghèo và những người yếu thế. Từ chiến trường đến nghị trường, từ những vùng quê nghèo đến cơ quan Trung ương Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam, ở đâu bà cũng giữ trọn phẩm chất của người chiến sĩ cách mạng: kiên trung, trách nhiệm, giản dị và nhân hậu.

Hôm nay, Vĩnh Thủy đang từng ngày đổi mới trên vùng đất từng chịu nhiều đau thương, mất mát. Những tuyến đường rộng mở, những cánh đồng trù phú, những mái trường rộn rã tiếng cười là minh chứng cho sức sống mãnh liệt của một vùng quê anh hùng.

Giữa nhịp sống bình yên ấy, ký ức về người nữ Anh hùng vẫn hiện diện trong lời kể của các cựu chiến binh, trong những bài học lịch sử địa phương, trong các hoạt động đền ơn đáp nghĩa và trong niềm tự hào của mỗi người dân Vĩnh Thủy.

Thời gian có thể làm phai màu những bức ảnh cũ, những kỷ vật chiến tranh có thể nhuốm màu năm tháng, nhưng không thể làm phai mờ ngọn lửa của lòng yêu nước, của tinh thần đoàn kết, ý chí vượt khó và khát vọng cống hiến. Ngọn lửa ấy đang được các thế hệ hôm nay tiếp tục gìn giữ, trao truyền và thắp sáng trên hành trình xây dựng quê hương Vĩnh Thủy ngày càng giàu đẹp, văn minh.

Phương Nga